Umowa zlecenia rozlicza się inaczej niż etat: koszty liczy się procentowo, chorobowe jest dobrowolne, a uczeń lub student do 26 lat nie płaci składek w ogóle. Ten kalkulator pokazuje każdą różnicę osobno. Liczy według stawek obowiązujących od 1 stycznia 2026 roku.
Co liczy ten kalkulator
Kalkulator przelicza kwotę brutto z umowy zlecenia na kwotę do wypłaty i rozbija różnicę na składki społeczne, składkę zdrowotną i zaliczkę na podatek.
Uwzględnia trzy rzeczy, które odróżniają zlecenie od umowy o pracę. Po pierwsze, status ucznia lub studenta, który zmienia wynik radykalnie. Po drugie, dobrowolność ubezpieczenia chorobowego. Po trzecie, koszty uzyskania przychodu liczone procentowo, a nie kwotowo.
Zwolnienie dla ucznia i studenta
Uczeń lub student, który nie ukończył 26 lat, nie podlega ubezpieczeniom społecznym ani ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu umowy zlecenia. Do tego ulga dla młodych zwalnia go z podatku dochodowego do 85 528 zł przychodu rocznie.
Efekt jest taki, że kwota brutto równa się kwocie netto. Przy 5 000 zł brutto student otrzymuje 5 000 zł, a osoba starsza 3 512,19 zł. Różnica wynosi prawie 1 500 zł miesięcznie i wynika wyłącznie ze statusu, a nie z wykonywanej pracy.
Zwolnienie kończy się z dniem ukończenia 26 lat albo z utratą statusu ucznia lub studenta, zależnie od tego, co nastąpi wcześniej. Obrona pracy magisterskiej kończy status studenta, o ile nie kontynuujesz nauki. Od następnego dnia zleceniodawca ma obowiązek zgłosić Cię do ubezpieczeń.
Doktorant nie korzysta z tego zwolnienia, bo nie jest studentem w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.
Jak liczy się kwotę do wypłaty
Kolejność jest podobna jak przy etacie, ale koszty uzyskania przychodu liczy się procentowo od podstawy pomniejszonej już o składki społeczne.
Wzór
Społeczne = B × 13,71% (bez chorobowego 11,26%) Podstawa = B − Społeczne Zdrowotna = Podstawa × 9% KUP = Podstawa × 20% (lub 50% przy prawach autorskich) Podstawa PIT = zaokrągl(Podstawa − KUP) Zaliczka = zaokrągl(Podstawa PIT × 12%) Netto = B − Społeczne − Zdrowotna − Zaliczka
- B: kwota brutto z umowy
- 13,71%: emerytalna 9,76%, rentowa 1,5% i chorobowa 2,45%
- KUP: koszty uzyskania przychodu
Bez dobrowolnego chorobowego składki społeczne wynoszą 11,26 procent. Kwotę zmniejszającą podatek stosuje się tylko wtedy, gdy złożysz zleceniodawcy PIT-2.
Przykład: 5 000 zł brutto, nie student, chorobowe opłacane, koszty 20 procent
- 1.Składki społeczne: 5 000 × 13,71% = 685,50 zł.
- 2.Podstawa składki zdrowotnej: 5 000 − 685,50 = 4 314,50 zł.
- 3.Składka zdrowotna: 4 314,50 × 9% = 388,31 zł.
- 4.Koszty uzyskania przychodu: 4 314,50 × 20% = 862,90 zł.
- 5.Podstawa opodatkowania: 4 314,50 − 862,90 = 3 452 zł.
- 6.Zaliczka: 3 452 × 12% = 414,24, po zaokrągleniu 414 zł.
- 7.Netto: 5 000 − 685,50 − 388,31 − 414 = 3 512,19 zł.
Do wypłaty 3 512,19 zł, czyli około 70 procent kwoty brutto. Student w tej samej sytuacji otrzymałby pełne 5 000 zł.
Dobrowolne chorobowe
Ubezpieczenie chorobowe przy zleceniu jest dobrowolne. Składka wynosi 2,45 procent podstawy, czyli 122,50 zł przy 5 000 zł brutto.
Rezygnacja podnosi wypłatę o niecałe 100 zł netto, ale oznacza brak dochodu na czas choroby. Prawo do zasiłku nabywa się po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia, więc przystąpienie do niego dopiero w chwili choroby nie działa.
Ubezpieczenie chorobowe daje też prawo do zasiłku macierzyńskiego, co przy planowanym rodzicielstwie zmienia rachunek zupełnie.
Zbieg tytułów do ubezpieczeń
Jeżeli masz jednocześnie kilka tytułów do ubezpieczeń, obowiązek składkowy nie sumuje się w prosty sposób. To najczęstsze źródło rozbieżności między kalkulatorem a paskiem wypłaty.
- Etat z wynagrodzeniem co najmniej minimalnym plus zlecenie u innego podmiotu: ze zlecenia opłacasz wyłącznie składkę zdrowotną, składki społeczne są dobrowolne.
- Zlecenie zawarte z własnym pracodawcą albo wykonywane na jego rzecz: traktuje się je jak część stosunku pracy i oskładkowuje w pełni.
- Dwa zlecenia u różnych podmiotów: obowiązkowe składki opłaca się od pierwszej umowy, a jeśli podstawa jest niższa od minimalnego wynagrodzenia, także od kolejnej.
- Emeryt lub rencista na zleceniu: podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz zdrowotnemu.
Koszty 50 procent przy zleceniu
Jeżeli w ramach zlecenia przenosisz na zleceniodawcę majątkowe prawa autorskie do utworu, przysługują koszty uzyskania przychodu w wysokości 50 procent zamiast 20 procent.
Przy 5 000 zł brutto podnosi to koszty z 862,90 zł do 2 157,25 zł, a obniża zaliczkę z 414 zł do 259 zł. Wypłata rośnie o 155 zł miesięcznie.
Warunkiem jest rzeczywiste powstanie utworu i odpowiednie zapisy w umowie. Roczny limit kosztów autorskich wynosi 120 000 zł łącznie ze wszystkich źródeł.
Najczęstsze błędy
- Zakładanie, że student nie płaci tylko podatku. Uczeń lub student do 26 lat nie płaci również składek ZUS, więc brutto równa się netto.
- Liczenie kosztów 20 procent od kwoty brutto. Liczy się je od kwoty pomniejszonej najpierw o składki społeczne.
- Rezygnacja z chorobowego, a potem przystąpienie do niego dopiero w chwili choroby. Prawo do zasiłku powstaje po 90 dniach ubezpieczenia.
- Pomijanie zbiegu tytułów. Przy etacie z minimalnym wynagrodzeniem zlecenie u innego podmiotu podlega tylko składce zdrowotnej.
- Traktowanie zlecenia z własnym pracodawcą jak zwykłego zlecenia. Podlega ono pełnym składkom, tak jak etat.
Źródła
- Zasady podlegania ubezpieczeniom przy umowie zlecenia, Zakład Ubezpieczeń Społecznych
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 21 ust. 1 pkt 148 i art. 22, Internetowy System Aktów Prawnych
- Ulga dla młodych, Portal podatkowy Ministerstwa Finansów
Kalkulator umowy zlecenia. Sprawdzono 26 sierpnia 2026. Stawki i przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2026.